wstecz
główna
dalej

GMINA CIASNA
CIASNA
SIERAKÓW ŚLĄSKI
WĘDZINA
JEZOWA
ZBOROWSKIE
PANOSZÓW
MOLNA
DZIELNA

Miejscowość Ciasna



/ Czasno, Ciasno, Cziasna, Cziasnau , ( 1936 - 1945 Teichwalde );
Nazwa miejscowości jest związana z naturalnym ukształtowaniem terenu i wskazuje na ciasnotę osady położonej między lasami, strumykami oraz podmokłym terenem. Ten fakt wpłynął na to, iż oprócz działalności rolnej miejscowa ludność już od najdawniejszych lat zajmowała się hodowlą ryb oraz innym skarbem który dawała miejscowa ziemia - wydobyciem rudy żelaza. W kronikach miejscowość Ciasna pojawia się w roku 1687. Samej daty jej powstania nie da się jednak ustalić. Prawdopodobnie miało to miejsce najpóźniej w wieku XVI. Jej właściciele na przestrzeni wieków ciągle się zmieniali. Należeli do nich m.in. przedstawiciele starej śląskiej szlachty z rodu Schick von Lenkau, do którego należała Ciasna do początku XVIII w., zaś po nich rodzina von Koschitzki. Początkowo w Ciasnej rezydowali tylko zarządcy majątku. Z czasem wybudowano niewielki dworek w obrębie zabudowań folwarcznych, który był już stałą siedzibą właścicieli. Znajdował się on na terenie dzisiejszego gospodarstwa rybackiego. Najbardziej okazałą siedzibę wybudowali inni właściciele Ciasnej - rodzina Klitzingów. Wybudowany przez nich pałac powstał w latach 1904 - 1908. Obecnie mieści się w nim Państwowy Dom Dziecka. Hodowla ryb jaka rozwinęła się na drodze praktycznej już w XVI w., dała podstawy dzisiejszej gospodarce rybackiej. Z czasem opracowano też odpowiednia technikę budowy stawów. Te istniejące do dzisiaj często noszą nazwy pochodzące od imion lub nazwisk miejscowych rybaków, np. staw Manfred, staw Ossig. Istniejące cieki wodne wykorzystywano też do poruszania młyna oraz tartaku. W ich pobliżu w połowie XIX w. powstał ciekawy obiekt jakim była wytwórnia gwoździ. We wsi istniała również gorzelnia. Od założenia wsi do lat dwudziestych XX wieku główną częścią wsi była dzisiejsza ulica Zjednoczenia. Pod względem liczby ludności Ciasna była małą wsią. Przykładowo w roku 1910 liczyła zaledwie 488 mieszkańców. Jej pozycja wobec okolicznych wsi zaczęła rosnąć pod koniec XIX w. gdy jej teren w roku 1884 przecięła linia kolejowa. Powstała też stacja kolejowa oraz założono agencję pocztową. W pobliżu linii kolejowej w roku 1884 wybudowano wieżę ciśnień. W połowie XIX w. powstała w Ciasnej pierwsza szkoła. Do tego czasu miejscowe dzieci naukę pobierały w Molnej. Obecny budynek szkolny powstał w latach trzydziestych XX w. W 1870 r. wybudowano obecną drogę łączącą Ciasną z Łomnicą poprzez Molną i Sieraków. Odzyskanie przez Polskę niepodległości i podział Górnego Śląska po I wojnie światowej spowodował, że Ciasna stała się ostatnią niemiecką miejscowością na kolejowo - samochodowej trasie z Olesna do Lublińca. Na Pietruchowem, gdzie przebiegała od tej pory granica, powstało przejście graniczne oraz zbudowano dom celny, natomiast w pobliżu dworca kolejowego powstał kompleks budynków mieszkalnych dla urzędników granicznych. Przez 12 lat Ciasna należała do parafii Zborowskie. W 1935 oderwała się od niej, pozostała jednak jej parafią filialną. Rok wcześniej sprowadzono tu z Bodzanowic koło Olesna zabytkowy drewniany kościół. Jego prezbiterium pochodziło z lat 1447 - 1504, nawa środkowa z 1659 - 1680 a wieżę wybudowano w latach1801 - 1804. Niestety, ten zabytkowy obiekt klasy 0 spłonął w 1985 r.

Opracował Jerzy Kosytorz